ଦିଲ୍ଲୀ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ: ମାଲଭୀୟ ନଗର ଗେଷ୍ଟ ହାଉସରେ ଭୟାବହ ନିଆଁ, ୨୧ ମୃତ; ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ଉଠିଲା ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ହୃଦୟବିଦାରକ ଦୁର୍ଘଟଣା
ଦେଶର ରାଜଧାନୀ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ପୁଣି ଥରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡର ସାକ୍ଷୀ ହୋଇଛି। ଦକ୍ଷିଣ ଦିଲ୍ଲୀର ମାଲଭୀୟ ନଗର ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଏକ ବେଡ୍ ଆଣ୍ଡ ବ୍ରେକଫାଷ୍ଟ (B&B) ଗେଷ୍ଟ ହାଉସରେ ଲାଗିଥିବା ଭୟାବହ ନିଆଁରେ ଅତିକମରେ ୨୧ ଜଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିବା ବେଳେ ୩୭ରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି। ଅନେକ ଆହତଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଗୁରୁତର ଥିବାରୁ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟା ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାର ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି।
ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣା କେବଳ ଏକ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ନୁହେଁ, ବରଂ ନିର୍ମାଣ ନିୟମ, ଅଗ୍ନି ସୁରକ୍ଷା ନିୟମ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ତଦାରଖର ବିଫଳତାର ଏକ ଜୀବନ୍ତ ଉଦାହରଣ ବୋଲି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି।
କେମିତି ଘଟିଲା ଏହି ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ?
ପ୍ରାଥମିକ ସୂଚନା ଅନୁସାରେ ସକାଳ ପ୍ରାୟ ୮:୨୦ ସମୟରେ ଗେଷ୍ଟ ହାଉସରୁ ହଠାତ୍ କଳା ଧୂଆଁ ବାହାରିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। କିଛି ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ସମଗ୍ର ଭବନ ଧୂଆଁ ଏବଂ ଅଗ୍ନିରେ ଘେରି ଯାଇଥିଲା।
ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷଦର୍ଶୀମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଲୋକମାନେ ଚିତ୍କାର କରି ସହାୟତା ମାଗୁଥିଲେ। ଅନେକ ଲୋକ ଜାଣ୍ଲା ଓ ବାଲକୋନୀରୁ ଝୁଲି ରହିଥିଲେ। କେତେକ ନିଜ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ତଳକୁ ଡେଇଁ ପଡ଼ିଥିଲେ। ଅନ୍ୟପଟେ ଅନେକ ଲୋକ ସିଡ଼ି ଓ ବାଥରୁମ ଭିତରେ ଫସି ରହିଥିଲେ ଏବଂ ଧୂଆଁରେ ଶ୍ୱାସରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ।
ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀ ପହଞ୍ଚିବା ବେଳକୁ ନିଆଁ ବହୁତ ଭୟାବହ ରୂପ ନେଇ ସାରିଥିଲା।
ବେଆଇନ ନିର୍ମାଣ ହେଲା କି ମୃତ୍ୟୁର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ?
ତଦନ୍ତରେ ଅନେକ ଚମକପ୍ରଦ ତଥ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି।
ପ୍ରମୁଖ ଅନିୟମିତତା
ଲାଇସେନ୍ସରେ କେବଳ ୬ଟି କୋଠରି ପାଇଁ ଅନୁମତି ଥିଲା।
ବାସ୍ତବରେ ପ୍ରାୟ ୨୫ଟି କୋଠରି ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା।
ବେସମେଣ୍ଟକୁ ମଧ୍ୟ ରହିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା।
କୌଣସି ଫାୟାର ଏକ୍ସିଟ୍ ନଥିଲା।
ଫାୟାର ଆଲାର୍ମ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନଥିଲା।
ସ୍ମୋକ୍ ଡିଟେକ୍ଟର ସ୍ଥାପିତ ହୋଇନଥିଲା।
ଅଗ୍ନି ନିର୍ବାପକ ଯନ୍ତ୍ର ଅପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଥିଲା।
ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ ଗଳି ଯୋଗୁଁ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ବିଳମ୍ବ ହୋଇଥିଲା।
ଚାରିପାଖରେ ବିଦ୍ୟୁତ ତାରର ଜାଲ ଥିବାରୁ ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀ ଅସୁବିଧାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲା।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ ଏହି ସମସ୍ତ ତ୍ରୁଟି ଏକାଠି ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟାକୁ ବଢ଼ାଇ ଦେଇଛି।
ବିଦେଶୀ ନାଗରିକ ମଧ୍ୟ ହେଲେ ଶିକାର
ଗେଷ୍ଟ ହାଉସଟି ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହସ୍ପିଟାଲ ନିକଟରେ ଥିବାରୁ ଦେଶ ଓ ବିଦେଶର ଅନେକ ରୋଗୀ ଏଠାରେ ରହୁଥିଲେ।
ବିଶେଷକରି ଏସିଆ, ଆଫ୍ରିକା ଏବଂ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର କେତେକ ଦେଶର ନାଗରିକ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଦିଲ୍ଲୀ ଆସି ଏହି ଗେଷ୍ଟ ହାଉସରେ ରହିଥିଲେ।
ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବିଜ୍ଞାପନ ଏବଂ କମ୍ ମୂଲ୍ୟର ପ୍ରଲୋଭନ ଦେଖାଇ ଅତିଥିମାନଙ୍କୁ ଆକର୍ଷିତ କରାଯାଉଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ପ୍ରାୟ ଶୂନ୍ୟ ଥିବାରୁ ଏହା ଏକ ମୃତ୍ୟୁ ଫାନ୍ଦରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା।
ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ସମୟରେ କାହିଁକି ବଢ଼ିଯାଏ ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟା?
ଅନେକ ଲୋକ ଭାବନ୍ତି ନିଆଁରେ ପୋଡ଼ି ଲୋକ ମରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ବାସ୍ତବରେ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡରେ ହେଉଥିବା ମୃତ୍ୟୁର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ଧୂଆଁ ଓ ବିଷାକ୍ତ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥାଏ।
ମୃତ୍ୟୁର ପ୍ରମୁଖ କାରଣ
କାର୍ବନ ମନୋକ୍ସାଇଡ୍ ବିଷକ୍ରିୟା
ଅକ୍ସିଜେନ ଅଭାବ
ଘନ ଧୂଆଁରେ ଶ୍ୱାସ ବନ୍ଦ ହେବା
ଅତ୍ୟଧିକ ତାପମାତ୍ରା
ଆତଙ୍କ ଏବଂ ଭିଡ଼ ଯୋଗୁଁ ପଦଦଳିତ ହେବା
ଏହି ଘଟଣାରେ ମଧ୍ୟ ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ଧୂଆଁରେ ଶ୍ୱାସରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିବା ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି।
ଅଗ୍ନି ସୁରକ୍ଷା ନିୟମ: ପ୍ରତ୍ୟେକ ହୋଟେଲ, ଗେଷ୍ଟ ହାଉସ ଓ ଅପାର୍ଟମେଣ୍ଟ ପାଇଁ ଅନିବାର୍ୟ
ଭାରତର ଅଗ୍ନି ସୁରକ୍ଷା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟବସାୟିକ ଭବନରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିବା ଆବଶ୍ୟକ:
୧. ଫାୟାର ଏକ୍ସିଟ୍
ଜରୁରୀ ସମୟରେ ଲୋକମାନେ ଶୀଘ୍ର ବାହାରିବା ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରାସ୍ତା।
୨. ସ୍ମୋକ୍ ଡିଟେକ୍ଟର
ଧୂଆଁ ଚିହ୍ନଟ ହେବା ମାତ୍ରେ ଆଲାର୍ମ ବାଜିଯାଏ।
୩. ଫାୟାର ଆଲାର୍ମ ସିଷ୍ଟମ
ସମଗ୍ର ଭବନକୁ ତୁରନ୍ତ ସତର୍କ କରିଥାଏ।
୪. ଅଗ୍ନି ନିର୍ବାପକ ଯନ୍ତ୍ର
ଆରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ନିଆଁ ଲିଭାଇବା ପାଇଁ।
୫. ଜରୁରୀକାଳୀନ ଆଲୋକ
ବିଦ୍ୟୁତ ବନ୍ଦ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ରାସ୍ତା ଦେଖାଏ।
୬. ଫାୟାର ଡ୍ରିଲ୍
କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦିଆଯାଏ।
୭. ଅଗ୍ନି ନିର୍ବାପଣ ପାଇପଲାଇନ
ବଡ଼ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ସମୟରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।
ନିଆଁ ଲାଗିଲେ କଣ କରିବେ?
କରିବା ଉଚିତ
✅ ତୁରନ୍ତ ଆଲାର୍ମ ଦିଅନ୍ତୁ
✅ ଲିଫ୍ଟ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ
✅ ସିଡ଼ି ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ
✅ ନାକ ଓ ମୁହଁକୁ ଭିଜା କପଡ଼ରେ ଢାଙ୍କନ୍ତୁ
✅ ତଳକୁ ନଇଁ ଚାଲନ୍ତୁ
✅ ଶିଶୁ ଓ ବୃଦ୍ଧଙ୍କୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଅନ୍ତୁ
କଣ କରିବେ ନାହିଁ?
❌ ଆତଙ୍କିତ ହୁଅନ୍ତୁ ନାହିଁ
❌ ଲିଫ୍ଟ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ
❌ ଧୂଆଁ ମଧ୍ୟରେ ଦୌଡ଼ନ୍ତୁ ନାହିଁ
❌ ଜାଣ୍ଲାରୁ ଡେଇଁ ପଡ଼ନ୍ତୁ ନାହିଁ
❌ ମୂଲ୍ୟବାନ ସାମଗ୍ରୀ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ସମୟ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ
ପ୍ରଶାସନ ଉପରେ ଉଠିଲା ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ
ଏହି ଗେଷ୍ଟ ହାଉସ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି କିପରି ଚାଲୁଥିଲା?
ଏମସିଡି କାହିଁକି ତଦାରଖ କଲା ନାହିଁ?
ଅଗ୍ନିଶମ ବିଭାଗ କିପରି ଅନୁମତି ଦେଲା?
ଅବୈଧ ନିର୍ମାଣ କିପରି ଚାଲିଲା?
ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରଶାସନ କାହିଁକି ଚୁପ୍ ରହିଲା?
ଏହି ପ୍ରଶ୍ନଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ଏବେ ତଦନ୍ତ ରିପୋର୍ଟ ପରେ ହିଁ ସ୍ପଷ୍ଟ ହେବ।
ଦିଲ୍ଲୀରେ ବଢ଼ୁଛି ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ଘଟଣା
ଗତ କିଛି ବର୍ଷ ଧରି ଦିଲ୍ଲୀରେ ବହୁ ବଡ଼ ବଡ଼ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ଘଟିଛି।
କାରଖାନା ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ
କୋଚିଂ ସେଣ୍ଟର ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ
ହସ୍ପିଟାଲ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ
ଆପାର୍ଟମେଣ୍ଟ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ
ବ୍ୟବସାୟିକ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଘଟଣା ପରେ କଠୋର କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦିଆଯାଏ, କିନ୍ତୁ ସମୟ ବିତିବା ସହିତ ସବୁକିଛି ପୁଣି ପୁରୁଣା ଅବସ୍ଥାକୁ ଫେରିଯାଏ।
ଉପସଂହାର
ମାଲଭୀୟ ନଗର ଗେଷ୍ଟ ହାଉସ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ କେବଳ ଏକ ଦୁର୍ଘଟଣା ନୁହେଁ, ଏହା ଅବହେଳା, ବେଆଇନ ନିର୍ମାଣ, ସୁରକ୍ଷା ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ ବିଫଳତାର ଏକ ଦୁଃଖଦ ଉଦାହରଣ। ୨୧ଟି ଅମୂଲ୍ୟ ଜୀବନର କ୍ଷତି ସମଗ୍ର ଦେଶକୁ ସ୍ତବ୍ଧ କରିଦେଇଛି।
ଏହି ଘଟଣା ସରକାର, ପ୍ରଶାସନ, ହୋଟେଲ ମାଲିକ ଓ ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଶିକ୍ଷା। ଯଦି ଅଗ୍ନି ସୁରକ୍ଷା ନିୟମକୁ କଡାକଡି ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ, ତେବେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏଭଳି ଅନେକ ଜୀବନହାନିକୁ ରୋକାଯାଇପାରିବ।
ମାନବ ଜୀବନ ଠାରୁ ବଡ଼ କୌଣସି ବ୍ୟବସାୟ କିମ୍ବା ଲାଭ ନାହିଁ। ସୁରକ୍ଷାରେ ଅବହେଳାର ପରିଣାମ କେତେ ଭୟଙ୍କର ହୋଇପାରେ, ମାଲଭୀୟ ନଗରର ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣା ତାହାର ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଉଦାହରଣ।