ଭୋଟ ପୂର୍ବରୁ ସଚେତନ ହୁଅନ୍ତୁ: ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ୧୧ ବ୍ଲକରେ କେତେ ହୋଇଛି ବିକାଶ? RTI ମାଧ୍ୟମରେ ଜାଣନ୍ତୁ ସତ୍ୟ, ପଚାରନ୍ତୁ ୫ ବର୍ଷର ହିସାବ
ରାୟଗଡ଼ାରେ ସରଗରମ ରାଜନୀତି: ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରଣକ୍ଷେତ୍ର, ବିକାଶ ନା ଦୁର୍ନୀତି? ଜନତାଙ୍କ ମନରେ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ
ରାୟଗଡ଼ା: ନିର୍ବାଚନ ତାରିଖ ଘୋଷଣା ହୋଇନି, କିନ୍ତୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଗଲା ରାଜନୈତିକ ଲଢ଼େଇ
ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସରକାରୀ ଭାବେ ତାରିଖ ଘୋଷଣା ହୋଇନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜିଲ୍ଲାର ରାଜନୈତିକ ପରିବେଶ ବେଶ୍ ସରଗରମ ହୋଇଉଠିଛି। ତାପମାତ୍ରା ସହିତ ରାଜନୈତିକ ଉଷ୍ମତା ମଧ୍ୟ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି। ଗାଁ ଠାରୁ ସହର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁଠି ଏବେ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନକୁ ନେଇ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି।
ଜିଲ୍ଲାର ୧୧ଟି ବ୍ଲକ ଓ ଶତାଧିକ ପଞ୍ଚାୟତରେ ବିଭିନ୍ନ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ନିଜ ନିଜ ସଂଗଠନକୁ ମଜବୁତ କରିବା, କର୍ମୀଙ୍କୁ ସକ୍ରିୟ କରିବା ଏବଂ ଭୋଟରଙ୍କୁ ନିଜ ସପକ୍ଷରେ ଆଣିବା ପାଇଁ ଜୋରଦାର ପ୍ରୟାସ ଚଳାଇଛନ୍ତି। କର୍ମୀ ସମ୍ମିଳନୀ, ବିରାଟ ସମାବେଶ, ଶୋଭାଯାତ୍ରା ଓ ପଦଯାତ୍ରା ମାଧ୍ୟମରେ ରାଜନୈତିକ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦର୍ଶନ ଜାରି ରହିଛି।
ବିଜେଡି, ବିଜେପି ଓ କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟରେ ଜୋରଦାର ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା
ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ (ବିଜେଡି) ପକ୍ଷରୁ ଜିଲ୍ଲାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ କର୍ମୀ ସମ୍ମିଳନୀ ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଛି। ଦଳୀୟ ନେତାମାନେ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଶାସନ ସମୟରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଜନକଲ୍ୟାଣକାରୀ ଯୋଜନା ଓ ଉନ୍ନୟନମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପର୍କରେ ଲୋକଙ୍କୁ ଅବଗତ କରାଇବାକୁ କର୍ମୀମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଉଛନ୍ତି।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି (ବିଜେପି) ମଧ୍ୟ ଏହି ନିର୍ବାଚନକୁ ଗୁରୁତ୍ୱର ସହ ନେଇଛି। ଭୁବନେଶ୍ୱରରୁ ବରିଷ୍ଠ ନେତା ଓ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ରାୟଗଡ଼ା ଗସ୍ତ କରି ଦଳୀୟ କର୍ମୀଙ୍କୁ ନିର୍ବାଚନୀ ରଣନୀତି ବିଷୟରେ ପରାମର୍ଶ ଦେଉଛନ୍ତି। କେନ୍ଦ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ଯୋଜନାକୁ ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ଉପରେ ଦଳ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛି।
କଂଗ୍ରେସ ମଧ୍ୟ ନିଜର ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ଜାହିର କରିବା ପାଇଁ ବିରାଟ ସମାବେଶ ଆୟୋଜନ କରିଛି। ଦଳୀୟ ନେତାମାନେ ରାଜ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ସମସ୍ୟାକୁ ପ୍ରସଙ୍ଗ କରି ଜନତାଙ୍କ ସମର୍ଥନ ହାସଲ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି।
ଏନ୍. ଭାସ୍କର ରାଓଙ୍କ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ ବଢ଼ାଇଲା ରାଜନୈତିକ ଉତ୍ସାହ
ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ରାଜନୀତିରେ ଏବେ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛନ୍ତି ପୂର୍ବତନ ସାଂସଦ ଏନ୍. ଭାସ୍କର ରାଓ। ବିଜେଡିରୁ ଅଲଗା ହେବା ପରେ ସେ ‘ବିଜେଡି ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ’ ଗଠନ କରିଛନ୍ତି।
କୋଲନରା ବ୍ଲକରେ ହଜାର ହଜାର ସମର୍ଥକଙ୍କୁ ନେଇ ଆୟୋଜିତ ପଦଯାତ୍ରା ଜିଲ୍ଲାରେ ନୂଆ ରାଜନୈତିକ ସମୀକରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ସେ ଆଗାମୀ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନରେ ସମସ୍ତ ଆସନରେ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦେବାକୁ ଘୋଷଣା କରିଥିବାରୁ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି।
ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମନରେ ଅସନ୍ତୋଷ, ବିକାଶକୁ ନେଇ ଉଠୁଛି ପ୍ରଶ୍ନ
ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ନିର୍ବାଚନୀ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ବ୍ୟସ୍ତ ଥିବା ବେଳେ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅସନ୍ତୋଷ ଦେଖାଯାଉଛି। ଅନେକ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ଆଜି ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଗାଁରେ ଭଲ ରାସ୍ତା ନାହିଁ, ପିଇବା ପାଣିର ସୁବିଧା ଅପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆଶାନୁରୂପ ନୁହେଁ।
ବୃଦ୍ଧାଭତ୍ତା, ଘର ଯୋଜନା, ମନରେଗା କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସରକାରୀ ସୁବିଧା ପ୍ରଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅସନ୍ତୋଷ ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି। ତେବେ ଏହି ସମସ୍ତ ଅଭିଯୋଗର ସ୍ୱାଧୀନ ଯାଞ୍ଚ ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ସଚେତନ ମହଲ ମତ ପ୍ରକାଶ କରୁଛି।
RTI ମାଧ୍ୟମରେ ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟର ହିସାବ ମାଗିବାକୁ ଦାବି
ସଚେତନ ନାଗରିକ ଓ ସାମାଜିକ କର୍ମୀମାନଙ୍କ ମତରେ, ଭୋଟ ଦେବା ପୂର୍ବରୁ ଲୋକମାନେ ନିଜ ପଞ୍ଚାୟତର ଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷର ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟର ହିସାବ ଜାଣିବା ଉଚିତ।
ସୂଚନା ଅଧିକାର ଆଇନ (RTI) ମାଧ୍ୟମରେ ଲୋକମାନେ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳରେ କେଉଁ କାମ ହୋଇଛି, କେତେ ଅର୍ଥ ମଞ୍ଜୁର ହୋଇଛି ଏବଂ ସେହି ଅର୍ଥ କିପରି ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଛି ତାହାର ସୂଚନା ମାଗିପାରିବେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟର ବାସ୍ତବ ଚିତ୍ର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିପାରିବ।
ଭୋଟ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ପଚାରନ୍ତୁ ଏହି ୫ଟି ପ୍ରଶ୍ନ
୧. ଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରେ ଆପଣଙ୍କ ପଞ୍ଚାୟତରେ କେଉଁ କେଉଁ ବିକାଶ କାମ ହୋଇଛି?
୨. ପାଣି, ରାସ୍ତା ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ସମସ୍ୟା ସମାଧାନ ପାଇଁ କଣ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଇଛି?
୩. ସରକାରୀ ଯୋଜନାର ଲାଭ ପ୍ରକୃତ ହିତାଧିକାରୀଙ୍କ ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚିଛି କି?
୪. ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଶୁଣିବା ପାଇଁ କଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି?
୫. ଆଗାମୀ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଆପଣଙ୍କ ବିକାଶ ଯୋଜନା କଣ?
ଦଳ ନୁହେଁ, ବିକାଶକୁ ଆଧାର କରି ଭୋଟ ଦିଅନ୍ତୁ
ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଳେଷକଙ୍କ ମତରେ, ଗଣତନ୍ତ୍ରରେ ଭୋଟ ହେଉଛି ଜନତାଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି। ତେଣୁ କେବଳ ଦଳୀୟ ଚିହ୍ନ କିମ୍ବା ଭାବାବେଗରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା, ସତତା ଓ ଜନସେବାକୁ ଆଧାର କରି ଭୋଟ ଦେବା ଉଚିତ।
ରାୟଗଡ଼ାର ଭବିଷ୍ୟତ କାହା ହାତରେ?
ଆଗାମୀ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନକୁ ନେଇ ରାୟଗଡ଼ାର ରାଜନୈତିକ ପାରଦ ଉଚ୍ଚରେ ରହିଛି। ବିଜେଡି, ବିଜେପି, କଂଗ୍ରେସ ଏବଂ ସ୍ୱାଭିମାନ ମଞ୍ଚ ମଧ୍ୟରେ ଜୋରଦାର ଲଢ଼େଇ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।
ତେବେ ଶେଷରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବେ ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଜନତା। ସେମାନେ ବିକାଶ, ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଓ ଜବାବଦେହିତାକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେବେ ନା ରାଜନୈତିକ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିକୁ, ତାହା ଆଗାମୀ ନିର୍ବାଚନ ଫଳାଫଳ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବ।
RTI (Right to Information Act, 2005) ମାଧ୍ୟମରେ ଆପଣ ନିଜ ପଞ୍ଚାୟତ, ବ୍ଲକ କିମ୍ବା ଜିଲ୍ଲାର ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସୂଚନା ମାଗିପାରିବେ।
RTI କେମିତି ଫାଇଲ୍ କରିବେ?
1. କାହା ପାଖରେ ଆବେଦନ ଦେବେ?
- ପଞ୍ଚାୟତ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସୂଚନା ପାଇଁ: PIO (Public Information Officer), BDO Office
- ବ୍ଲକ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସୂଚନା ପାଇଁ: ବ୍ଲକ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ
- ଜିଲ୍ଲା ସ୍ତରର ସୂଚନା ପାଇଁ: ଜିଲ୍ଲାପାଳ (Collector) କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ
2. ଆବେଦନରେ କଣ ଲେଖିବେ?
To,
Public Information Officer (PIO)
Office of the Block Development Officer
________ Block, Rayagada District
Subject: Application under RTI Act, 2005
Sir/Madam,
ମୁଁ RTI Act, 2005 ଅନୁଯାୟୀ ନିମ୍ନଲିଖିତ ସୂଚନା ମାଗୁଅଛି:
- 2020 ରୁ 2025 ମଧ୍ୟରେ _______ ପଞ୍ଚାୟତରେ କେଉଁ କେଉଁ ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟ ଅନୁମୋଦନ ହୋଇଛି?
- ପ୍ରତ୍ୟେକ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ କେତେ ଅର୍ଥ ମଞ୍ଜୁର ହୋଇଛି?
- କେଉଁ ଠିକାଦାର କିମ୍ବା ସଂସ୍ଥା କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି?
- ମେଜରମେଣ୍ଟ ବୁକ୍ (MB Copy) ର ନକଲ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତୁ।
- ୟୁଟିଲାଇଜେସନ୍ ସର୍ଟିଫିକେଟ୍ ଓ ବିଲ୍ ଭାଉଚରର ନକଲ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତୁ।
Name: _______
Address: _______
Mobile: _______
Date: _______
Signature: _______
3. ଫି କେତେ?
- ସାଧାରଣତଃ ₹10 RTI ଫି
- IPO (Indian Postal Order), Court Fee Stamp କିମ୍ବା Cash Receipt ମାଧ୍ୟମରେ ଦିଆଯାଇପାରେ।
4. କେତେ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତର ମିଳିବ?
- 30 ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ସୂଚନା ଦେବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।
- ଉତ୍ତର ନମିଳିଲେ First Appeal କରିପାରିବେ।
ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ପଞ୍ଚାୟତ ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ କେଉଁ ସୂଚନା ମାଗିବେ?
✅ ଗତ 5 ବର୍ଷର ବିକାଶ କାର୍ଯ୍ୟ ତାଲିକା
✅ ରାସ୍ତା, ପାଣି, କମ୍ୟୁନିଟି ହଲ୍ କାମର ଖର୍ଚ୍ଚ
✅ MGNREGA କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ମଷ୍ଟର ରୋଲ୍
✅ PMAY ଘର ଯୋଜନା ହିତାଧିକାରୀ ତାଲିକା
✅ ପେନସନ୍ ହିତାଧିକାରୀ ତାଲିକା
✅ ପଞ୍ଚାୟତ ଫଣ୍ଡର ଆୟ-ବ୍ୟୟ ବିବରଣୀ
✅ ବିଲ୍, ଭାଉଚର୍ ଓ MB Copy
ଏହି ସୂଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ଆପଣ ନିଜ ପଞ୍ଚାୟତରେ କେଉଁ କାମ ହୋଇଛି ଓ କେତେ ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଛି ତାହା ଜାଣିପାରିବେ।
(ଲେଖକଙ୍କ ଟିପ୍ପଣୀ: ଏହି ଲେଖାରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ କିଛି ମତାମତ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ଅଭିଯୋଗ ଓ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଚିନ୍ତାଧାରା ଉପରେ ଆଧାରିତ। ସମସ୍ତ ଅଭିଯୋଗର ସ୍ୱାଧୀନ ଯାଞ୍ଚ ଆବଶ୍ୟକ।)
